مدل پارادایمی توسعه صنعت ورزش ایران: رویکرد نظریه داده‌بنیاد

معماری, ژاله; عله زاده, زهرا; سجادی, سید نصراله

doi:10.30473/arsm.2026.78337.4060

مدل پارادایمی توسعه صنعت ورزش ایران: رویکرد نظریه داده‌بنیاد

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

¹ دانشیار، گروه مدیریت ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران.

² کارشناس ارشد، گروه مدیریت ورزشی، دانشکده علوم ورزشی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران

³ استاد، گروه مدیریت ورزشی، دانشکده علوم ورزشی و تندرستی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

10.30473/arsm.2026.78337.4060

چکیده

امروزه ورزش به عنوان یک صنعت جهانی و سودآور، نقش کلیدی در توسعه اقتصادی و اجتماعی کشورها ایفا می‌کند. تحقیق حاضر با هدف ارائه مدلی برای توسعه صنعت ورزش ایران طراحی شده است. این پژوهش از نوع اکتشافی و با رویکرد بنیادین انجام شده و داده‌ها از طریق ۱۲ مصاحبه عمیق با مدیران اجرایی، اعضای هیئت علمی و مدیران تولیدات ورزشی تا رسیدن به اشباع نظری گردآوری شده‌اند. تحلیل داده‌ها با کدگذاری باز، محوری و گزینشی صورت گرفت که به استخراج ۲۵۹ کد باز (بدون تکرار) و دسته‌بندی آنها در قالب ۱۲ کد محوری انجامید. این عوامل عبارتند از: سازمان‌های ورزشی مادر، سازمان‌های غیرورزشی، قانون‌گذاری، آموزش و نیروی انسانی، حمایت از تولید، بخش خصوصی، اقتصاد ورزشی، زیرساخت‌ها، چندوجهی بودن ورزش، عوامل فرهنگی، بازاریابی و عوامل سیاسی. یافته‌ها نشان می‌دهد که از دیدگاه مشارکت‌کنندگان، دو عامل «اقتصاد ورزشی» و «آموزش و نیروی انسانی» بیشترین اهمیت را در توسعه صنعت ورزش دارند. تربیت بدنی و ورزش به دلیل نقش خود در ارتقای سلامت عمومی، افزایش نشاط اجتماعی و موفقیت‌های بین‌المللی، زمینه‌ساز شکل‌گیری این صنعت شده‌اند. همچنین تعامل دوسویه ورزش و اقتصاد سبب شده دولت‌ها و بخش خصوصی با سرمایه‌گذاری در ورزش، از منافع اقتصادی آن بهره‌مند شوند. در نهایت، توجه به ورزش در سطوح پایه، همگانی و قهرمانی، عاملی کلیدی برای تأمین نیروی انسانی سالم و پویا و شکوفایی اقتصادی و اجتماعی جامعه است.

کلیدواژه‌ها